{"id":226,"date":"2022-12-02T11:23:00","date_gmt":"2022-12-02T10:23:00","guid":{"rendered":"https:\/\/separacja.pl\/news\/?p=226"},"modified":"2025-04-06T19:39:30","modified_gmt":"2025-04-06T17:39:30","slug":"instytucja-separacji-w-prawie-polskim-na-tle-rozwiazan-europejskich","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/separacja.pl\/news\/instytucja-separacji-w-prawie-polskim-na-tle-rozwiazan-europejskich\/","title":{"rendered":"Instytucja separacji w prawie polskim na tle rozwi\u0105za\u0144 europejskich"},"content":{"rendered":"\n<p>Bez w\u0105tpienia jednym z centralnych punkt\u00f3w odniesienia dla prawa rodzinnego jako wyodr\u0119bnionej podga\u0142\u0119zi prawa cywilnego jest instytucja rozwodu i separacji. Obie ww. kwestie stanowi\u0105 jeden z g\u0142\u00f3wnych przedmiot\u00f3w regulacji nie tylko na gruncie prawa polskiego, ale r\u00f3wnie\u017c w odniesieniu do innych system\u00f3w europejskich. Warto zatem zastanowi\u0107 si\u0119 nad podobie\u0144stwami tudzie\u017c r\u00f3\u017cnicami w za\u0142o\u017ceniach ustawodawcy polskiego i ,przyk\u0142adowo, prawodawcy francuskiego, brytyjskiego, w\u0142oskiego oraz hiszpa\u0144skiego. Pocz\u0105wszy od stanu prawnego, z jakim mo\u017cna mie\u0107 do czynienia we Francji, nale\u017cy zaznaczy\u0107, i\u017c separacja okre\u015blana bywa mianem \u201crozdzielenia cielesnego\u201d. Podobnie jak w Polsce stanowi ona instytucj\u0119 odr\u0119bn\u0105 od rozwodu. Kolejna zbie\u017cno\u015b\u0107 zasadza si\u0119 w aspekcie procesowym i odnosi si\u0119 do sytuacji, kiedy to ma\u0142\u017conek pozywaj\u0105cy wystosuje do s\u0105du dwa pozwy (jeden o orzeczenie rozwodu, drugi o orzeczenie separacji). W\u00f3wczas to s\u0105d francuski, na wz\u00f3r polskiego, rozpatruje wniosek dotycz\u0105cy rozwodu. Przes\u0142ankami orzeczenia separacji w prawie francuskim s\u0105, jak wskazuje J. Gr\u0119\u017alikowski, wzajemna zgoda ma\u0142\u017conk\u00f3w, d\u0142ugotrwa\u0142e zerwanie wsp\u00f3lnego po\u017cycia oraz wina ma\u0142\u017conka. Ciekawym w\u0105tkiem w kontek\u015bcie rozwi\u0105za\u0144 francuskich staje si\u0119 niejednoznacznie uj\u0119ta w przepisach kwestia obowi\u0105zku dochowania wzajemnej wierno\u015bci ma\u0142\u017conk\u00f3w pozostaj\u0105cych w separacji. W pi\u015bmiennictwie dominuje jednak pogl\u0105d (M. \u015awiderska), i\u017c obowi\u0105zek wierno\u015bci trwa przez ca\u0142y okres trwania zwi\u0105zku ma\u0142\u017ce\u0144skiego zwa\u017cywszy na brak sprzeczno\u015bci ze stanem separacji. Wartym przeanalizowania jest r\u00f3wnie\u017c brytyjski system prawny. Podobnie bowiem jak ustawodawstwo polskie i francuskie czyni on separacj\u0119 instytucj\u0105 niezale\u017cn\u0105 od rozwodu. Przes\u0142anki orzeczenia separacji w Wielkiej Brytani s\u0105 jednak inaczej uj\u0119te ni\u017c jest to chocia\u017cby w prawie francuskim i polskim. Nale\u017c\u0105 do nich bowiem alternatywnie: cudzo\u0142\u00f3stwo, porzucenie, okrucie\u0144stwo, zgwa\u0142cenie lub jego usi\u0142owanie, nieuleczalne zaburzenia psychiczne oraz separacja faktyczna. Zgodnie z regulacj\u0105 polskiego kodeksu rodzinnego i opieku\u0144czego (Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opieku\u0144czy (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1359, dlaej: \u201ck.r.i.o.\u201d) kryterium orzeczenia separacji stanowi nast\u0105pienie zupe\u0142nego rozk\u0142ad po\u017cycia ma\u0142\u017ce\u0144skiego na p\u0142aszczy\u017anie ekonomicznej, duchowej i fizycznej, o czym literalnie traktuje art. 61(1) \u00a7 1 k.r. i o. Co wi\u0119cej, w kontek\u015bcie ustawodawstwa brytyjskiego raczej jednoznacznie podaje si\u0119, i\u017c ma\u0142\u017conkowie pozostaj\u0105cy w separacji s\u0105 w dalszym ci\u0105gu zobowi\u0105zani s\u0105 do wierno\u015bci i lojalno\u015bci. Odmiennie ni\u017c w ww. porz\u0105dkach prawnych uregulowana jest zale\u017cno\u015b\u0107 instytucji separacji i rozwodu w prawie hiszpa\u0144skim oraz w\u0142oskim. W tych regionach bowiem separacja stanowi cz\u0119sto swoiste \u201cpreludium\u201d do rozwodu, gdy\u017c jest jednym z katalizator\u00f3w orzeczenia przez s\u0105d rozwodu. Ustawodawca hiszpa\u0144ski przes\u0142anki do orzeczenia separacji konstruuje w spos\u00f3b bardzo podobny do prawodawcy brytyjskiego. S\u0105 to kwestie takie jak: cudzo\u0142\u00f3stwo, roz\u0142\u0105czenie trwaj\u0105ce ponad trzy lata, skazanie na kar\u0119 pozbawienia wolno\u015bci powy\u017cej sze\u015bciu lat, alkoholizm, lekomania, choroba psychiczna, naruszenie obowi\u0105zk\u00f3w wzgl\u0119dem dzieci lub wsp\u00f3\u0142ma\u0142\u017conka. Odno\u015bnie do regulacji w\u0142oskiej warto za\u015b nadmieni\u0107, i\u017c separacja jest tu szczeg\u00f3lnie istotna z uwagi na p\u00f3\u017aniejsz\u0105 procedur\u0119 rozwodow\u0105. Ma\u0142\u017conkowie musz\u0105 bowiem pozostawa\u0107 w separacji minimum przez okres 3 lat przed wniesieniem pow\u00f3dztwa rozwodowego. We W\u0142oszech, co wi\u0119cej, wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 trzy rodzaje separacji legalnej- tj. s\u0105dow\u0105, konsensualn\u0105 i czasow\u0105. Konstatuj\u0105c, mo\u017cna orzec o niew\u0105tpliwie uniwersalnym charakterze instytucji separacji w prawie pa\u0144stw europejskich z uwagi na jej uregulowanie w tamtejszych prawodawstwach. Uniwersalny nie jest jednak spos\u00f3b, w jaki przeanalizowane wy\u017cej systemy prawne traktuj\u0105 omawian\u0105 kwesti\u0119. De lege ferenda warto postulowa\u0107 o d\u0105\u017cenie do ujednolicenia wypracowanych standard\u00f3w z uwagi chocia\u017cby na kwesti\u0119 integracji w ramach UE.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bez w\u0105tpienia jednym z centralnych punkt\u00f3w odniesienia dla prawa rodzinnego jako wyodr\u0119bnionej podga\u0142\u0119zi prawa cywilnego jest instytucja rozwodu i separacji. Obie ww. kwestie stanowi\u0105 jeden z g\u0142\u00f3wnych przedmiot\u00f3w regulacji nie tylko na gruncie prawa polskiego, ale r\u00f3wnie\u017c w odniesieniu do innych system\u00f3w europejskich. Warto zatem zastanowi\u0107 si\u0119 nad podobie\u0144stwami tudzie\u017c r\u00f3\u017cnicami w za\u0142o\u017ceniach ustawodawcy polskiego [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[72,73,27,74],"class_list":["post-226","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-news-pl","tag-polska","tag-prawo-rodzinne","tag-separacja","tag-unia-europejska"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/separacja.pl\/news\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/226","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/separacja.pl\/news\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/separacja.pl\/news\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/separacja.pl\/news\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/separacja.pl\/news\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=226"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/separacja.pl\/news\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/226\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":227,"href":"https:\/\/separacja.pl\/news\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/226\/revisions\/227"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/separacja.pl\/news\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=226"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/separacja.pl\/news\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=226"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/separacja.pl\/news\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=226"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}